İhracatçılara Yeşil Pasaport: Şartlar ve Başvuru (2026)

Son üç takvim yılında toplam 1,5 milyon ABD Doları (yıllık ortalama 500 bin ABD Doları) ve üzerinde ihracat yapan firmaların sahipleri, ortakları ve çalışanları, 4 yıl süreli hususi damgalı pasaport alabiliyor. Halk arasında "ihracatçı yeşil pasaportu" denen bu hak, 2017/9962 sayılı İhracatçılara Hususi Damgalı Pasaport Verilmesine İlişkin Esaslar Hakkında Karar ile tanındı. Bu yazıda hangi firmaların kaç yetkilisine pasaport alabileceğini, kişide aranan şartları, pasaport süresini, iade kuralını ve yeşil pasaportla vizesiz gidilebilen ülkeleri anlattık.

Yeşil pasaport nedir, ihracatçılara neden veriliyor?

Hususi damgalı pasaport, 5682 sayılı Pasaport Kanununun 14. maddesinin (A) bendinde düzenlenen ve kapağı yeşil olduğu için "yeşil pasaport" diye bilinen pasaport türüdür. Aynı bende dayanılarak çıkarılan 2017/9962 sayılı Karar, 23 Mart 2017 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı ve belirli tutarın üzerinde ihracat yapan firmaların yetkililerine bu pasaportun verilmesini sağladı.

Karar yayımlandığından beri iki önemli değişiklik geçirdi:

• Eşik düştü. 11 Kasım 2019 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 1770 sayılı Kararla yıllık ortalama ihracat eşiği 1 milyon ABD Dolarından 500 bin ABD Dolarına indirildi.
• Süre uzadı. 7 Ekim 2020 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 3064 sayılı Kararla pasaportun verilme süresi iki yıldan dört yıla çıkarıldı. Aynı değişiklikle iade yükümlülüğünü yerine getirmeyenlere uygulanan hak mahrumiyeti de 10 yıldan 4 yıla indi.

Son düzenleme 27 Ağustos 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 10259 sayılı Karardır; iade ve bildirim yükümlülüğünü düzenleyen 10. maddeyi yeniden yazdı. 2026'da Karar düzeyinde bir değişiklik yok; Ticaret Bakanlığının uygulama genelgesi 29 Temmuz 2026'da güncellendi.

Hangi firmalar yararlanabilir? Kontenjan tablosu

Pasaport hakkı firmanın ihracat büyüklüğüne göre belirlenir. Kararın 5. maddesi son üç takvim yılının yıllık ortalama ihracatını esas alır; aşağıdaki tabloda bu sınırları son üç yılın toplam ihracatı olarak da verdik. Firmaya şu sayıda yetkili için kontenjan tanınır:

Bu tutarda mal ihracatı yapan firmalar, Türkiye İstatistik Kurumunun resmî dış ticaret istatistikleri esas alınarak her yılın 15 Şubat tarihine kadar Ticaret Bakanlığınca belirlenir; liste gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüklerine ve ihracatçı birlikleri genel sekreterliklerine bildirilir, ardından başvurular alınır. Kontenjan sayısına itirazlar TÜİK'e iletilir.

Dikkat edilecek birkaç nokta:

• Yurt içinden serbest bölgeye getirilip üretim ya da işleme faaliyetine tabi tutulmadan yurt dışına yapılan satışlar ihracat tutarına dahil edilmez.
• Dış ticaret sermaye şirketi (DTSŞ) ya da sektörel dış ticaret şirketi (SDŞ) aracılığıyla ihracat yapan firmaların tutarı, aracı şirketin yeminli mali müşavir raporuyla beyan edilir.
• Ocak ayında zorunlu bir seyahat (fuar, iş toplantısı gibi) için istatistikler kesinleşmeden başvuru gerekiyorsa, tevsik edici belgelerle bölge müdürlüğü üzerinden İhracat Genel Müdürlüğüne başvurulur. Bu durumda son yılın ihracatı sıfır alınır ve önceki iki yılın toplamı üçe bölünür; sonuç 500 bin ABD Dolarını buluyorsa (yani iki yılın toplamı 1,5 milyon ABD Dolarına ulaşıyorsa) kontenjan 15 Şubat'tan önce tanımlanabilir.

Kimler başvurabilir? Kişide aranan şartlar

Kontenjanı olan firmada pasaport, Kararın 7. maddesine göre firmanın sahiplerine, ortaklarına ya da çalışanlarına verilebilir. Firmanın sahibi ya da ortağı bir tüzel kişiyse, o tüzel kişinin sahipleri, ortakları ve çalışanları da başvurabilir. Başvuran kişide aranan şartlar şunlar:

• Firma yetkilisi olmak. Yönetim kurulu başkanı, üyesi ya da genel müdür gibi yöneticiler de SGK hizmet dökümü ya da ortaklığı gösteren ticaret sicil gazetesi, noter onaylı pay defteri ya da MKK belgesiyle başvurabilir.
• 18 yaşını doldurmuş olmak. Başvuru tarihi esas alınır.
• Firmanın Türkiye'de tam mükellef olması. Kanuni ya da iş merkezi Türkiye'de bulunan firmaların yetkilileri başvurabilir.
• Kararda sayılan suçlardan mahkûm olmamak. Kasten işlenen bir suçtan bir yıl ve daha fazla hapis cezası; devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlar; zimmet, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye ve edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama ve kaçakçılık suçlarından mahkûmiyet başvuruya engeldir. Devletin güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapılarla üyelik, mensubiyet, iltisak ya da irtibat da aynı şekilde engeldir.

Pasaport sahibinin eşi ve çocukları bu haktan yararlanamaz. Eş ya da çocuk aynı firmanın ortağı ya da SGK'lı çalışanıysa kendi adına, firma kontenjanından başvurabilir.

Pasaport süresi ne kadar?

İhracatçı firma yetkilisine hususi damgalı pasaport dört yıl süreyle verilir. Süre dolmadan yenileme için firmanın cari yılda kontenjanının olması gerekir. Pasaportun geçerlilik süresi 6 aydan az kalmışsa ilave belge istenmeden yenileme başvurusu yapılabilir. Seyahat tarihi son 6 aylık döneme denk geliyor ama başvuru günü pasaportun süresi 6 aydan fazlaysa, fuar davetiyesi ya da uçak bileti gibi tevsik edici belgelerle ve seyahatten en çok 2 ay önce başvurulur; Kasım ve Aralık aylarındaki başvurular bu yoldan işleme alınmaz.

Pasaportun hasar görmesi, sayfalarının dolması, kaybolması ya da ad soyad değişikliği gibi durumlarda kalan süre için doğrudan il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğüne başvurulur; yeni bir kontenjan kullanılmaz.

İade, bildirim ve 4 yıl yaptırımı

Pasaport alan firma yetkilisi, pasaportun geçerlilik süresi içinde pasaport alabilme şartlarından herhangi birini kaybederse pasaportunu derhal iade etmekle yükümlüdür. Genelge bu süreyi 3 iş günü olarak belirliyor: pasaport bir dilekçe ekinde il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğüne iade edilir, durum firma tarafından formu onaylayan bölge müdürlüğüne bildirilir ve pasaport iptal edilir. İşten ayrılma ve ortaklıktan ayrılma bu kapsamdadır; aynı firmada 3 iş günü içinde yeniden sahip, ortak ya da çalışan vasfı kazanılırsa işlem yapılmaz.

Bildirim firmanın yükümlülüğündedir. Pasaportu iade etmeyen kişiye 4 yıl boyunca hususi damgalı pasaport verilmez. Bu kişi Kararda sayılan suçlardan mahkûm olduğu ya da 4. maddedeki şartları ihlal ettiği için hakkını kaybetmişse ve firma bildirim yapmamışsa, aynı yasak firmanın diğer yetkililerine de uygulanır (Kararın 10. maddesi, 27 Ağustos 2025 değişikliği).

Ayrıca iflas halindeki, tasfiye sürecindeki ya da geçici veya kesin konkordato mühleti içindeki firmaların başvuruları işleme alınmaz. Tam bölünme sonucu ticaret sicilinden silinen firmanın pasaport hakkından, bölünmeyle ortaya çıkan firmalar yararlanamaz.

Yeşil pasaportla hangi ülkelere vizesiz gidilir?

Hususi damgalı pasaportla 140'tan fazla ülkeye vizesiz ya da kapıda vizeyle giriş yapılabiliyor. Dışişleri Bakanlığının Türk vatandaşlarının tabi olduğu vize uygulamaları sayfasına göre (27 Ekim 2026'da okundu) öne çıkanlar:

• Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Hollanda, Belçika, Avusturya ve İsviçre: hususi pasaport sahipleri 180 gün içinde 90 günü aşmamak kaydıyla vizeden muaf.
• Birleşik Arap Emirlikleri: 90 güne kadar vizeden muaf.
• İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri: hususi pasaport sahipleri vizeye tabi.

Bakanlık bu bilgilerin yalnız turistik amaçlı tek giriş vizeleri için geçerli olduğunu belirtiyor. Ülke uygulamaları değişebildiği için yola çıkmadan Dışişleri Bakanlığının güncel listesine bakmanızı öneririz.

Sık sorulan sorular

Hizmet ihracatı yapan firmalar da yeşil pasaport alabilir mi?

Karar, firmayı "mal ve/veya hizmet ihracatı yapan firma" olarak tanımlıyor. Hizmet ihracatının tevsikine ilişkin usul Bakanlıkça ayrı bir genelgeyle belirleniyor; Ticaret Bakanlığı İstanbul Bölge Müdürlüğünün 7 Ağustos 2026 tarihli duyurusunda mal ve hizmet ihracatı için iki ayrı genelge yayımlandı. Bu yazı mal ihracatı genelgesini esas alıyor; hizmet ihracatçılarının başvurusu için ilgili genelgeye bakılmalı.

Eşim ve çocuklarım da yeşil pasaport alabilir mi?

Hayır. Karar, bu kapsamda pasaport alabilecek durumda olanların eş ve çocuklarına hususi damgalı pasaport verilmeyeceğini açıkça yazıyor. Eş ya da çocuk firmanın ortağı ya da çalışanıysa kendi adına ve firma kontenjanından başvurabilir.

Pasaportu alan kişi işten ayrılırsa ne olur?

Pasaport 3 iş günü içinde il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğüne iade edilir, firma durumu bölge müdürlüğüne bildirir. Pasaport iade edilmezse ilgili kişiye 4 yıl hususi damgalı pasaport verilmez. İptalden sonra firmanın kontenjanı cari yılda geçerliyse başka bir yetkili için yeni başvuru yapılabilir.

Firmamın kontenjanını nereden öğrenebilirim?

Bakanlık, tutarı sağlayan firmaları her yıl 15 Şubat'a kadar belirleyip bölge müdürlüklerine ve ihracatçı birlikleri genel sekreterliklerine bildiriyor. Firmanızın kontenjanını üyesi olduğunuz ihracatçı birliğinin genel sekreterliğinden öğrenebilirsiniz.

Yeşil pasaport başvuru dosyanızı birlikte hazırlayalım

Kontenjan sorgusu, kişi şartlarının kontrolü, başvuru dosyasının hazırlanması ve ihracatçı birliği ile bölge müdürlüğü aşamalarının takibi: ihracatçı yeşil pasaport başvurunuzu baştan sona birlikte yürütelim. Ticaret Bakanlığı destekleri ve devlet teşvik ve hibe programları için de yanınızdayız. Bizi 0212 438 0 333 numaralı telefondan arayın ya da [email protected] adresine yazın.

Mevzuat dayanağı

• 5682 sayılı Pasaport Kanunu, m.14/A
• 2017/9962 sayılı İhracatçılara Hususi Damgalı Pasaport Verilmesine İlişkin Esaslar Hakkında Karar, m.3, 4, 5, 6, 7 ve 10 (Resmî Gazete 23.03.2017, sayı 30016; Ticaret Bakanlığının değişiklik işlenmiş metni)
• 1770 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (Resmî Gazete 11.11.2019, sayı 30945): eşik 500 bin ABD Doları
• 3064 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (Resmî Gazete 07.10.2020, sayı 31267): süre dört yıl
• 10259 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (Resmî Gazete 27.08.2025, sayı 32999): iade ve bildirim yükümlülüğü
• Ticaret Bakanlığı, 2017/9962 Sayılı Karar Kapsamında Mal İhracatına Yönelik Hususi Damgalı Pasaport Verilmesine Dair Müracaat Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Genelge (29.07.2026 değişiklikleriyle), m.4, 8, 12, 13, 14, 15 ve 16
• Ticaret Bakanlığı Ege Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü, İhracatçılara Yönelik Yeşil Pasaport İşlemleri İçin Sunulacak Belgeler ve Dikkat Edilecek Hususlar (20.02.2025)
• Dışişleri Bakanlığı, Türk Vatandaşlarının Tabi Olduğu Vize Uygulamaları (27.10.2026'da okundu)

Bu yazı 28 Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.