Güncelleme (2026)
Bu yazının ilk hâlinde anlatılan KOSGEB Yurt Dışı Pazar Destek Programı 15 Nisan 2024'te başvuruya kapandı; programın oran ve tutarları bugün geçerli değildir. Yazı, ihracat pazarlama giderleri için bugün başvurulabilen Ticaret Bakanlığı destekleriyle güncellendi. Güncel oran ve üst limitler için Ticaret Bakanlığı Destekleri sayfamıza bakabilirsiniz.
Bir Akrofobi Yurt Dışı İhracat Korkusu
Glossophobia, Agorafobi, Klostrofobi, Aviophobia, Acrophobia, Dentofobi, Hemofobi, Akluofobi, Hidrofobi, vb aklımıza gelmeyecek kadar değişik ve büyük korkularımızdan birkaç tanesi. Sanırım bizim kobilerimiz için bunların arasına Yurt Dışına açılma fobisini de ekleyebiliriz.
Fobi; kişinin, belirli nesneler ya da durumlar karşısında duyduğu, kapıldığı baskılı, kaygılı, olağan olmayan, hastalık derecesinde güçlü korku. Peki dünyada her şey artık bir tık kadar ötemizdeyken bizler neden yurt dışına açılmaktan ve büyümekten korkarız?
Öncelikli nedenlerimizden bir tanesi bilmediğimiz sularda yüzmek istememe korkumuz olsa gerek. Oysa ki dünyada el işçiliği ve nitelikli eleman konusunda önde olan birçok firmamız mevcut. Çoğunlukla küçüklükten beri işin içinde olmuş ve kendini geliştirmiş pek çok yetenek mevcut.
Bununla beraber en büyük korkularımızdan bir tanesi ise işin maddi kısımları. Pek çok insan gibi işletmemizi bir yerlere getirmek ve mali kazanç sağlamak kolay olmuyor. Yurt dışına açıldığımızda ise burada harcanan birikimlerimizin elimizden gitme olasılığı.
Tabi ki yurt dışı pazarını pek bilmediğimiz için bu pazarda kaybolma olasılığı da bunlardan bir tanesi. Bunları uzatabiliriz ama unuttuğumuz bir şey var.
Pandeminin hayatımıza girmesiyle beraber artık pek çok şeyi satın almak için interneti kullanır olduk. Artık çikolatamızı İsviçre’den, gömleğimizi Fransa’dan, ayakkabımızı İngiltere’den söyleyebiliyoruz. Pek çok e-ticaret sitesi sayesinde aradığımız üreticilere ulaşabiliyor ve ürünü karşılaştırabiliyoruz.
Dünya Ticaret Örgütü verilerine göre 2025 yılında dünya mal ihracatı 26,26 trilyon dolardı. Ticaret Bakanlığının açıkladığı verilere göre Türkiye'nin aynı yılki ihracatı 273,4 milyar dolar oldu; yani dünya ihracatından aldığımız pay yüzde 1 civarında. Hadi eskiden devlet bize yeterince destek vermiyor diye bahanelerimiz vardı. Oysa bugün ihracata hazırlanan ve ihracat yapan şirketler için Ticaret Bakanlığının pek çok geri ödemesiz desteği var.
Bu yazının ilk hâlinde anlattığımız KOSGEB Yurt Dışı Pazar Destek Programı ise 15 Nisan 2024'te başvuruya kapandı. Bugün yurt dışı pazarlama giderleri için başvurulan başlıca kaynak, Ticaret Bakanlığının 5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar kapsamında verdiği desteklerdir. Bu desteklerden Türk Ticaret Kanunu'nda sayılan şirketler (kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketler) ile ticari veya sınai faaliyette bulunan kooperatif ve birlikler yararlanabilir; şahıs işletmeleri bu tanımın dışındadır. Başvurular Ticaret Bakanlığı Destek Yönetim Sistemi (DYS) üzerinden yapılır, çoğu destekte başvuruyu ihracatçı birlikleri inceler ve her desteğin kendi şartları vardır.
Ticaret Bakanlığı desteklerinde yurt dışı pazar araştırması, yurt dışı ve yurt içi fuar, yurt dışı marka tescili, pazara giriş belgeleri (test, analiz, sertifika ve ruhsatlandırma giderleri), tanıtım, yurt dışı birim kirası ve e-ihracat gibi başlıklar var. Bu destekler geri ödemesizdir ve temel oran çoğu kalemde %50'dir; Bakanlığın ilan ettiği hedef ülkelere yönelik giderlerde birçok destekte oran artar. Destek çoğunlukla harcama yapıldıktan sonra, belgeler incelenerek ödenir.
Örneğin yurt dışı pazar araştırması için yaptığınız seyahatlerin ulaşım ve konaklama giderleri %50 oranında, 2026'da seyahat başına 490.559 TL'ye kadar; yurt içinde tescilli markanızın yurt dışında tescil giderleri %50 oranında, 2026'da yıllık 3.698.274 TL'ye kadar desteklenir. Türkiye'de üretilen ürünleriniz için yurt dışında verdiğiniz arama motoru ve sosyal medya reklamları, yurt dışı biriminiz varsa ya da yurt içinde tescilli markanız için tanıtım yapacağınız ülkede tescil belgeniz veya tescil başvurunuz varsa tanıtım desteği kapsamına girebilir. Yurt dışı pazaryerlerinde satış yapıyorsanız e-ihracat destekleri, ihracatçı birlikleri gibi işbirliği kuruluşlarının yürüttüğü UR-GE projelerine katılırsanız bu projelerdeki eğitim ve danışmanlık faaliyetleri de size açıktır.
Her desteğin kendi oranı, yıllık üst limiti, süresi ve başvuru süresi vardır; üst limitler her yıl başında güncellenir. Şirketiniz birden fazla destekten yararlanabilir, ancak aynı harcama için başka bir programdan da destek alınırsa bu durum yanıltıcı belge sunma sayılır. Bilişim, danışmanlık, eğitim, sağlık turizmi, lojistik gibi hizmet sektörlerinde yurt dışına hizmet satıyorsanız, 1 Ocak 2026'dan geçerli 10962 sayılı Karar kapsamındaki hizmet sektörü destekleri uygulanır.
Bu destekler ihracatın risklerini ortadan kaldırmaz; ama yurt dışı pazarlama giderlerinizin bir bölümünü karşılayarak, yurt dışına açılırken en çok korktuğumuz maddi yükü hafifletir.
Kısacası kendi hikayenize başlamak için bir defter ve kaleminiz artık mevcut. Geriye sizin de hikayenizi yazmak için bir adım atmanız kalıyor. Belki Himalaya Dağlarını tırmanamazsınız ama en azından Ağrı Dağına tırmanarak Akrofobinizi yenmek için bir adım atabilirsiniz.
